Wat is franchise en waarom kiezen ondernemers hiervoor?
Franchise is een groeimodel waarbij een ondernemer (de franchisegever) zijn bewezen formule beschikbaar stelt aan zelfstandige ondernemers (franchisenemers). De franchisenemer exploiteert de formule onder de merknaam en volgens vastgestelde richtlijnen, en ontvangt daarvoor ondersteuning, kennis en systemen. In ruil daarvoor betaalt hij een vergoeding en conformeert hij zich aan afgesproken standaarden.
Vandaag de dag is franchise uitgegroeid tot een strategisch instrument voor gecontroleerde groei, waarbij ondernemers snelheid, spreiding van risico’s en merkopbouw combineren.
Welke typen franchise bestaan er?
Binnen franchise bestaan verschillende modellen, waarbij de mate van vrijheid en sturing verschilt. De twee meest voorkomende vormen zijn soft franchise en hard franchise.
Soft franchise
Bij een soft franchise behoudt de franchisenemer relatief veel vrijheid in de dagelijkse bedrijfsvoering. De franchisegever stelt het merk en het concept beschikbaar, maar laat ruimte voor lokale invulling.
Kenmerkend voor soft franchise zijn:
- Meer flexibiliteit voor de ondernemer.
- Minder centrale aansturing.
- Ruimte voor lokale marktomstandigheden.
Dit model wordt vaak toegepast in branches waar maatwerk en regionale verschillen een rol spelen.
Hard franchise
Bij hard franchise ligt de nadruk op uniformiteit en formulebescherming. De franchisegever stuurt sterk op processen, uitstraling en kwaliteit.
Hard franchise kenmerkt zich door:
- Strikte operationele richtlijnen
- Hoge mate van standaardisatie
- Sterke merkconsistentie
Deze vorm wordt veel gebruikt in sectoren waar herkenbaarheid en schaalbaarheid cruciaal zijn.
Wat kost franchise en hoe zit het met verdienmodellen?
De financiële opbouw van franchise verschilt per formule en sector, maar bestaat vrijwel altijd uit een combinatie van vaste en variabele componenten.
Veelvoorkomende kostenstructuren zijn:
- Een eenmalige entreefee voor instap en training
- Een doorlopende royalty (vast bedrag of percentage van de omzet)
- Een marketingbijdrage voor gezamenlijke merkpromotie
In Nederland bewegen royalty’s zich doorgaans binnen een realistische bandbreedte, afhankelijk van de mate van ondersteuning en formulezwaarte. Een gezonde franchisebalans betekent dat zowel franchisegever als franchisenemer structureel rendement behalen.
Transparantie over deze verhoudingen is niet alleen wenselijk, maar ook wettelijk verplicht.
Franchise, licentie of eigen vestigingen?
Een veelgestelde vraag is of franchise altijd de beste groeivorm is. Dat is niet het geval. Franchise onderscheidt zich doordat groei plaatsvindt met zelfstandig ondernemerskapitaal, terwijl het merk centraal wordt aangestuurd. Bij licentie is de juridische binding vaak beperkter en is de controle lager. Eigen vestigingen bieden maximale controle, maar vragen ook maximale investering en managementcapaciteit.
Er bestaat geen universeel beste keuze. De juiste structuur hangt af van je organisatie, risicoacceptatie en lange-termijnambities.
De Wet franchise: wat moet je weten?
De Wet franchise is ingevoerd om de samenwerking tussen franchisegever en franchisenemer evenwichtiger te maken. De wet legt duidelijke verplichtingen op aan beide partijen.
Belangrijke uitgangspunten zijn:
- Een uitgebreide precontractuele informatieplicht
- Een standstill-periode van minimaal vier weken
- Instemmingsrechten bij ingrijpende wijzigingen
- Vooraf vastgelegde afspraken over goodwill
Goede kennis van deze wet voorkomt conflicten en versterkt de duurzaamheid van de franchiseformule.
De voor- en nadelen van franchise
Franchise biedt duidelijke voordelen, maar kent ook beperkingen. Een realistische afweging is daarom essentieel.
De belangrijkste voordelen zijn:
- Werken met een bewezen bedrijfsmodel
- Training en ondersteuning vanuit de formule
- Profiteren van een sterk merk
- Schaalvoordelen binnen het netwerk
Daartegenover staan ook aandachtspunten:
- Beperkte autonomie
- Structurele vergoedingen
- Afhankelijkheid van de formule
- Mogelijke interne concurrentie
Op welke manier kan ik een franchise opstarten?
Wil je weten of franchise voor jou de juiste keuze is?
Als FranchiseAdviseur begeleiden wij franchisegevers en franchisenemers bij elke strategische keuze binnen franchise: van haalbaarheid en structuur tot groei en optimalisatie. Wij geloven in heldere beslissingen, gebaseerd op inzicht, ervaring en realistische verwachtingen. Wil je weten of franchise voor jou de juiste keuze is? Neem dan vrijblijvend contact met ons op. Wij denken graag met je mee: strategisch, onafhankelijk en praktisch.
Vijf meest gestelde vragen over franchise
Wat is het verschil tussen een franchisegever en een franchisenemer?
Een franchisegever is het bedrijf of de entiteit dat het franchiseconcept bezit en exploiteert. Zij verlenen aan individuen of ondernemingen, bekend als franchisenemers, het recht om hun merknaam, bedrijfsmodel en ondersteuning te gebruiken in ruil voor een vergoeding en naleving van bepaalde standaarden.
Wat zijn de kosten van het starten van een franchise?
De kosten van het starten van een franchise kunnen sterk variëren, afhankelijk van het specifieke franchiseconcept en de sector. Dit omvat initiële franchisekosten, royalty’s, advertentiekosten, operationele kosten en eventuele andere vereisten van de franchisegever.
Hoe vind ik de juiste franchise voor mij?
Het vinden van de juiste franchise voor jou hangt af van verschillende factoren, waaronder je interesses, vaardigheden, financiële middelen en doelstellingen. Het is belangrijk om grondig onderzoek te doen naar verschillende franchiseconcepten en om in gesprek te gaan met vertegenwoordigers van de franchisegevers om een weloverwogen beslissing te nemen.
Wat zijn de voordelen van het aansluiten bij een franchiseformule in plaats van het starten van een eigen bedrijf?
Het aansluiten bij een franchiseformule biedt verschillende voordelen, waaronder een bewezen bedrijfsmodel, ondersteuning en training van de franchisegever, toegang tot een gevestigd merk en naamsbekendheid, en schaalvoordelen door het delen van middelen en expertise binnen het netwerk.
Hoe kan ik mijn kansen op succes als franchisenemer vergroten?
Om je kansen op succes als franchisenemer te vergroten, is het belangrijk om grondig onderzoek te doen naar het franchiseconcept, een gedetailleerd financieel plan op te stellen, de juiste locatie te selecteren, actief deel te nemen aan training en ondersteuning van de franchisegever, en nauw samen te werken met andere franchisenemers binnen het netwerk.
Ons advies biedt vrijheid en focus tegelijk.
Met commitment en een vooruitziende blik willen we waardevol voor je zijn. Ben je benieuwd wat we voor jou kunnen betekenen? Aarzel niet om contact met ons op te nemen.
Kies voor kennis.
Van veranderende wetten tot inspirerende verhalen: we houden je op de hoogte van alles wat er in de franchisewereld speelt. Meld je aan voor onze nieuwsbrief en mis niets.